Izurri pneumoniko | |
---|---|
![]() | |
Deskribapena | |
Mota | izurri bubonikoa, lymph node disease (en) ![]() eritasuna |
Espezialitatea | infektologia |
Arrazoia(k) | Yersinia pestis |
Sintoma(k) | hotzikara prostration (en) ![]() |
Sortzen du | Izurri Beltza, Great Plague of 1738 (en) ![]() Hirugarren izurrialdia |
Tratamendua | |
Erabil daitezkeen botikak | Xadani, gentamizina, doxiziklina eta Ziprofloxazino |
Identifikatzaileak | |
GNS-10-MK | A20.0 |
GNS-9-MK | 020.0 |
GNS-10 | 020.0 |
GNS-9 | 020.0 |
DiseasesDB | 14226 |
MedlinePlus | 000596 |
eMedicine | 000596 |
Disease Ontology ID | DOID:10773 |
Izurri pneumonikoa izurri mota bat da, Yersinia pestis bakterioak sortutakoa. Izurri bubonikoaren konplikazioa izan daiteke, baina baita gaitz autonomoa ere, izurri bubonikorik gabe hartutakoa.
Bi bidetatik harrapa daiteke:
Gaitzaren inkubazio epea oso laburra da, batez ere kutsapen bidez harrapatu denean: 1-2 egun artekoa, bakterioak aire bidez gorputzean sartu direnetik.
Sintomarik ohikoenak hauek dira: buruko mina, sukar handia, ahultasuna eta pneumoniaren seinaleak (disnea -arnasa hartzeko zailtasuna-, eztula eta odolezko espektorazioak).
Gaixotasun larria da, pronostiko txarra duena (hilgarritasun tasa: %95). Tratamendu antibiotikoa lehenbailehen hasi behar da heriotza saihesteko. Estreptomizina eta kloranfenikola dira antibiotiko erabilienak.
Izurri pneumonikoa, izurri bubonikoarekin batera, Erdi Aroan agertutako Izurri Beltzaren eragilea izan zen. Pandemia hark Europako bazterrak astindu zituen XIV. mendean, eta milioika hildako eragin zituen.
© MMXXIII Rich X Search. We shall prevail. All rights reserved. Rich X Search