Rewolucja Francuska | |||
![]() Napoleon pod Rivoli, mal. F.Philipoteaux | |||
Czas | |||
---|---|---|---|
Miejsce |
Francja, Europa Środkowa, Włochy, Belgia, Holandia, Hiszpania | ||
Wynik |
zwycięstwo Republiki Francuskiej | ||
Strony konfliktu | |||
|
Pierwsza koalicja antyfrancuska lat (1792–1797) była pierwszym wysiłkiem europejskich mocarstw na drodze do obalenia rewolucyjnej Republiki Francuskiej. Był to związek niektórych państw europejskich, w tym przede wszystkim Wielkiej Brytanii (która uczestniczyła we wszystkich koalicjach), Austrii, Prus, Holandii i Hiszpanii zawarty na wieść o zgilotynowaniu monarchy francuskiego Ludwika XVI. Sojusznicy nie chcieli dopuścić do rozprzestrzenienia się idei rewolucyjnych w Europie, co zapowiedziało Zgromadzenie Narodowe.
Państwa te podjęły szereg uderzeń na lądzie i morzu, przy czym Prusy i Austria atakowały od strony Republiki Zjednoczonych Prowincji i Renu, zaś Wielka Brytania wspierała rojalistyczne powstania na francuskiej prowincji i podjęła oblężenie Tulonu. Francja wobec porażki w bitwie pod Neerwinden (18 marca 1793) oraz poważnego ciosu wewnętrznego, jakim były wojny wandejskie, odpowiedziała z całą mocą: powołany 6 kwietnia przez Konwent Komitet Ocalenia Publicznego ogłosił levée en masse powołując pod broń wszystkich mężczyzn w wieku od 18 do 25 lat. Nowe francuskie armie pokonały najeźdźców i przeniosły wojnę poza własne granice. Francuzi ustanowili 5 maja 1795 roku pierwsze państwo satelickie – Republikę Batawską, a w ramach pierwszego traktatu pokojowego zawartego w Bazylei zabrali Prusom Nadrenię. Hiszpania zawarła z Francją osobny traktat pokojowy. Sukces spowodował, że francuski dyrektoriat przyjął plan podboju dalszych małych państw niemieckich i opanowanych przez Austriaków północnych Włoch.
Na północ od Alp arcyksiążę Karol Ludwik Habsburg opanował w roku 1796 sytuację, ale w północnych Włoszech generał Napoleon Bonaparte podjął szereg zwycięskich działań przeciwko Sardynii i Austrii (1796–1797) w okolicach Doliny Padu, co zakończyło się zawarciem traktatów pokojowych w Leoben i Campo Formio w październiku 1797 roku. Koalicja upadła, a w wojnie przeciwko Francji została osamotniona Wielka Brytania.
© MMXXIII Rich X Search. We shall prevail. All rights reserved. Rich X Search