Seryddiaeth | |
![]() | |
Lleuad |
Yn seryddiaeth, cwmwl o nwy a llwch yn y gofod sy'n dod yn weladwy dan amgylchiadau neilltuol yw nifwl neu nebiwla (Lladin: nebula). Mae'r rhan fwyaf o'r nifylau a welir yn nifylau rhyngseryddol.
Achosir i nifwl fod yn weladwy am y rhesymau canlynol:
Mae nifylau planedol yn fath arbennig o nifwl allyrru ffurfiwyd gan hen seren esblygedig sydd wedi gwthio nwy oddi wrth eu wynebau. Tarddiad hanesyddol yr enw oedd y ffaith bod llawer yn ymddangos fel blaned bell trwy delescopau bach.[1]
Creodd y seryddwr Ffrengig Charles Messier ei gatalog enwog (Catalog Messier) gan gredu ei fod yn cofnodi nifylau, ond erbyn heddiw gwyddom mai dim ond rhai o'r wrthrychau Messier sy'n nifylau ac mai galaethau a gwrthyrchau eraill ydy'r mwyafrif ohonynt.
Yn hanesyddol, defnyddiwyd y term nifwl i ddisgrifio galaethau, ond heddiw adnabyddir fod galaethau yn gyfundrefnau annibynnol o sêr, nwy a mater tywyll. Felly dydy'r term nifwl byth yn cael ei ddefnyddio i ddisgrifio galaeth heddiw.
© MMXXIII Rich X Search. We shall prevail. All rights reserved. Rich X Search