![]() Urano Voyager 2k ikusia 1986an. | |||||||||||||
Aurkikuntza | |||||||||||||
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
Aurkitzailea | William Herschel | ||||||||||||
Aurkikuntza data | 1781 | ||||||||||||
Ezaugarri orbitalak[5][oh 1] | |||||||||||||
Garaia: J2000 | |||||||||||||
Afelioa |
| ||||||||||||
Perihelioa |
| ||||||||||||
| |||||||||||||
Eszentrikotasuna | 0.047220087 | ||||||||||||
| |||||||||||||
369.66 egun[3] | |||||||||||||
Batezbesteko abiadura orbitala | 6.80 km/s[3] | ||||||||||||
142.238600° | |||||||||||||
Makurdura orbitala | 0.772556° Ekliptikara 6.48° Eguzkiaren ekatorera 1.02° plano inbariantera[4] | ||||||||||||
73.999342° | |||||||||||||
Perihelioaren argumentua | 96.998857° | ||||||||||||
Satelite ezagunak | 27 | ||||||||||||
Ezaugarri fisikoak | |||||||||||||
Batezbesteko erradioa | 25362±7 km[6] | ||||||||||||
Ekuatoreko erradioa | 25559±4 km 4.007 Lur[6] | ||||||||||||
Poloko erradioa | 24973±20 km 3.929 Lur[6] | ||||||||||||
Zanpaketa | 0.0229±0.0008[6][6] | ||||||||||||
Zirkunferentzia | 159354.1 km[1] | ||||||||||||
Gainazal azalera | 8.1156×109 km2[1] 15.91 Lur | ||||||||||||
Bolumena | 6.833×1013 km3[3] 63.086 Lur | ||||||||||||
Masa | (8.6810±0.0013)×1025 kg 14.536 Lur[7] | ||||||||||||
Batezbesteko dentsitatea | 1.27 g/cm3[3] | ||||||||||||
Gainazal grabitatea | 8.69 m/s2[3] 0.886 g | ||||||||||||
21.3 km/s[3] | |||||||||||||
Errotazio periodo siderala | 0.71833 egun (atzeranzkoa) 17 h 14 min 24 s[6] | ||||||||||||
Ekuatoreko errotazio abiadura | 2.59 km/s 9,320 km/h | ||||||||||||
97.77°[6] | |||||||||||||
Ipar Poloko igoera zuzena | 17h 9m 15s 257.311°[6] | ||||||||||||
Ipar Poloko deklinazioa | −15.175°[6] | ||||||||||||
Albedoa | 0.300 (Bond) 0.51 (geom.)[3] | ||||||||||||
| |||||||||||||
5.9[8] to 5.32[3] | |||||||||||||
Diametro angeluarra | 3.3″ to 4.1″[3] | ||||||||||||
Atmosfera[10][12][13][oh 2] | |||||||||||||
Eskala garaiera | 27.7 km[3] | ||||||||||||
Osaera | (1.3 bar beheiti)
Izotzak:
| ||||||||||||
Urano Eguzki-sistemako zazpigarren planeta da, William Herschelek 1781eko martxoaren 13an aurkitua. Eguzki Sistemako hirugarren planeta da erradioaren tamainari dagokionez eta laugarrena masa kontuan hartzen badugu. Uranoren konposizioa Neptunorenaren antzekoa da, eta biek dituzte beste gasezko erraldoietatik (Jupiter eta Saturno) ezberdintzen dituzten konposizio kimiko eskergak. Uranoren atmosfera Jupiter eta Saturnoren antzekoa da hidrogenoaren eta helioaren konposizio primarioari dagokionez, baina "izotz" gehiago ditu, esate baterako, ura, amoniakoa eta metanoa, baita beste hidrokarburoen aztarnak ere.[14] Eguzki Sistemako atmosfera planetario hotzena da, 49 K-ko (-224 ° C) tenperatura minimoa baitu. Hodei egitura konplexu eta geruzatua dauka, eta uste da beheko hodeiak urez osatuak daudela eta goiko geruzak berriz, metanoz.[14] Uranoren barrualdea, batez ere, izotzez eta arrokez osatua dago.[15]
Beste planeta erraldoiek bezala, Uranok eraztun-sistema, magnetosfera eta satelite ugari ditu. Uranoko sistemak, gainontzeko planetekin alderatuta, konfigurazio berezia du, bere biraketa ardatza alde batera okertuta dagoelako, ia Eguzkiaren orbitan dagoen planoraino. Hortaz, iparraldeko eta hegoaldeko poloak beste planeta batzuek beren ekuatorea duten planoan kokatzen dira.[16] 1986an, Voyager 2 ontziaren irudiek Urano ia ezaugarri berezirik gabeko planeta bat bezala erakutsi zuten argi ikusgarrian, beste planeta erraldoiek dituzten hodei banda edo ekaitzik gabe.[16] Lurretik egin diren behaketek urtaro aldaketak eta eguraldiaren jarduera areagotua erakutsi dute, Urano bere 2007ko ekinoziora hurbildu ahala. Haizearen abiadura 250 metro segundoko izatera iritsi daiteke.[17]
Urano da planeta bakarra zeinaren izena greziar mitologiako figura batetik zuzenean datorren, Ouranos zeruko greziar jainkosaren bertsio latinizatutik hain zuzen ere.
Aipuaren errorea: <ref>
tags exist for a group named "oh", but no corresponding <references group="oh"/>
tag was found
© MMXXIII Rich X Search. We shall prevail. All rights reserved. Rich X Search