Akcja afirmatywna – polityka społeczna stosowana w wielu krajach, w Polsce najczęściej kojarzona z działaniami wielu uniwersytetów i korporacji, a także rządu Stanów Zjednoczonych, mającymi na celu wyrównanie szans edukacyjnych i zawodowych mniejszości społecznych, które doświadczają lub doświadczały w przeszłości dyskryminacji. Może obejmować każdego rodzaju szczególne traktowanie kandydatów z tych grup w procesie informowania i samej rekrutacji, np. dodatkowe akcje reklamujące daną szkołę wyższą wśród konkretnej mniejszości.
Analizy i badania eksperymentalne wskazują, że niektóre grupy społeczne są systematycznie obarczone stereotypami, które wpływają na ich gorszy dostęp do szans edukacyjnych i zawodowych. W wielu krajach, np. w Indiach do dziś funkcjonują kasty społeczne, oraz znacząca segregacja grup społecznych na poziomie miejsc zamieszkania i pracy, oraz segregacji w szkołach od najwcześniejszych lat życia, np. w przypadku czarnoskórych obywateli w USA[1][2][3], oraz nierówności płacowych pomiędzy kobietami i mężczyznami na całym świecie[4][5]. Z reguły ma to oczywiste źródła historyczne, jak w przypadku potomków niewolników[3]. Zjawisko nierówności wynikających ze świadomych i nieświadomych uprzedzeń jest demonstrowane w eksperymentach, w których np. pracodawcy porównujący CV przedstawiające identyczne kwalifikacje są statystycznie bardziej skłonni zatrudniać kandydatów o męskich imionach[6][7][8], lub imionach typowych dla białych obywateli[9]. Akcja afirmatywna ma służyć instytucjonalnemu przeciwdziałaniu takim zjawiskom.
Akcja afirmatywna jest przedmiotem gorącej debaty publicznej, oraz szeregu orzeczeń sądowych, m.in. Sądu Najwyższego USA, który uznał takie rozwiązania jak limity kwotowe i dodatkowe punkty w ocenie rekrutacyjnej dla mniejszości za niekonstytucyjne, ale dopuścił ograniczoną, pośrednią preferencyjność, np. opartą o status socjoekonomiczny[10][11]. W PRL przy rekrutacji na studia wyższe uprzywilejowywano osoby o pochodzeniu robotniczym i chłopskim, stosowano też tzw. punkty za pochodzenie. Obecnie popularne jest stosowanie funduszy stypendialnych dla młodzieży z biednych rodzin i z małych miejscowości.
© MMXXIII Rich X Search. We shall prevail. All rights reserved. Rich X Search